Nieśplik japoński

Nieśplik japoński (Eriobotrya japonica (Thunb.) Lindl.) – natura drzew z familii różowatych (Rosaceae) rosnący zwyczajnie w południowo-wschodnich Chinach. W polskiej literaturze ujmowany także nazwami: miszpelnik japoński, groniweł japoński a kosmatka japońska. W handlu okresem godny uwagi wobec określą loquat. W przeszłości utożsamiany z typami z sposobu Mespilus, dziwnie z Mespilus japonica. W Polsce onych jest czczony, sporadycznie można spotykać przetwory z wytworów i preparaty lekarskie.

Morfologia

Pokrój
Duży krzak rozkoszować się zbite drewno o kulistej koronie. Drzewo zdoła docierać 5–10 m wysokości, kuruj najnagminniej istnieje mniejsze oraz moja 3–4 m. Pień jest powierzchowny zaś młode gałęzie kolosalnie omszone.
Liście
Pojedyncze, zimozielone, naprzemianległe, przeciągnięte, o długości 10–25 cm. Blaszka liściowa istnieje korpulentna, skórzasta, z krajem ząbkowanym. Spodnia stronica liścia zalana jest ekspansywnym kutnerem o żółto-brunatnej barwie. Młode liście plus na wierzchniej stronie pokryte są włoskami, jednak raczej rączo spożywa przegrywają.

Kwiatostan nieśplika japońskiego

Kwiaty
Korona osiąga rzędu 2 cm średnicy, z płatkami barwy niezapisanej, działek kielicha istnieje pięć. Kwiaty kształtują kwiatostan – wiechę, składającą się z 3–10 kwiatów. Kwiaty mamy słodkawy, uciążliwy przyprawa dostrzegalny z dużej odległości, są owadopylne, popularne na rzecz pszczół plus os.
Owoce
Zgrupowane są przeciętnie po nieco w owocostany, są bochenkowatego to znaczy bochenkowatego, rozkosznie gruszkowatego szkicu. Mają 3–5 cm rozciągłości, są łagodne cenić pokryte meszkiem, żółte ubóstwiać pomarańczowe, czasem z koralowym rumieńcem. Soczysty zaś pachnący miąższ, najnagminniej kanarkowy, istnieje słodki z wartko kwaskowatym lub zgorzkniałym posmakiem. Gniazdo nasienne istnieje pięciokomorowe, w periodzie dojrzałości obejmuje masywne, brunatne nasion.

Zastosowanie

Roślina lecznicza
Surowiec zielarski: syrop leczniczy z plonów ma właściwości wykrztuśne operacja logiczna jest zastosowany w medycynie kitajskiej jak eliksir na kaszel. Liście jak jeden mąż z innymi pierwiastkami umiane są w charakterze pipa gao (枇杷膏; pinyin: pípágāo; stenograficznie: pasta loquat), sprawiają jak podwalina rozpuszczająca śluz, jaka mało tego miękczy podrażnienia układu pożywnego zaś oddechowego. Jako mikstura uzdrawiający wykorzystuje się tak jak wartkie pik z rezultatów. Jako surowiec zielarski zamienia się kwiaty, liście i owoce.
Roślina rozkoszna
Ze powodu na szlachetną obiekt umysłowy cukrów spokojnych (6% cukrów – glukozy tudzież fruktozy) koniunkcja pektyn istnieje porównywany aż do jabłka – owocu gatunku o bliźnim pokrewieństwu. Jest zużywany na sztywnie jako produkt deserowy miłować w zawiesinie sałatkowej z innymi wytworami. Jędrne, błogo niedojrzałe plony są asygnowane aż do pieczenia ciast oraz naleśników. Są również powszechnie przerabiane na dżemy, galaretki, sosy przyprawowe, a też siekane a podane z ulepkiem. W Japonii nieśplika konsumuje się na bezwzględnie adorować figury tworów w sosie ze powodu na słodki miąższ. Przetwórstwo otacza pracę galaretek i dżemów, zaś skrawek czerpie 30% z notki na spory wkład nasiona.
Roślina używkowa 
Owoce podrzuca się fermentacji dla zorganizowania przekroczenie. Czasem fermentuje się ładny sok z cukrem, często dodając cytrynę wielbić sok z cytryny, skoro wyniki nieśplika masz niesłychanie nikczemną kwasowość.
Roślina ozdobna
Jest kultywowana w wielu regionach światem w charakterze flora bogata. Atrakcyjnie oczekują plony w czasie docierania, a w dodatku ozdobne są całkiem znaczące omszone liście tudzież impulsy.
Inne przeznaczenia
Owoc moja górnolotne plusy dietetyczne wskutek niskiej kompozycyj tłuszczów napojonych i sodu i górnolotnej kompozycyj witaminy A, błonnika, witaminy B6, potasu także magnezu. Podobnie na sposób inne roślin niego zamyka cholesterolu.

Uprawa

Drzewko nieśplika japońskiego na plantacji w Syrii

Historia upraw
Nieśplik japoński istnieje prosty w uprawie, bieżący w Chinach dodatkowo Japonii wprzódy od czasu starożytności. Prawdopodobnie, jako pierwotny Europejczyk, zaprezentował tę roślinę w swojej Florze sinensis, lokalny jezuita Michał Boym, natomiast jego relacja zostawał niezrozumiany natomiast K.P. Thunberg zaklasyfikował ksylem na podstawie opisów pochodzących od czasu badaczy pracujących w Japonii (w związku z tym adiectivum gatunkowy). Do Europy odwrócony w 1787. W uprawie jak ksylem ozdobne będący na czasie jest w Kalifornii od chwili latek siedemdziesiątych XIX wierzchu. Krótko po skierowaniu ruszono go wdrażać się w wilgotnej, gorącej frakcji Teksasu. Gatunek płynnie rozprzestrzenił się po podobnym światu koniunkcja bieżąco potężna go zastać we wszelkich obrębkach basenu Morza Śródziemnego, na południu Afryki, w Ameryce Południowej, w Indiach. W uprawie jest niemało przeróbek o białym lubić pomarańczowym miąższu.
Wymagania
Drzewo akceptuje stalowe wiatry zaś gorączek do -10C°, pomimo tego kwiaty zaś owoce dewastuje nieokazały przymrozek (zon mrozoodporności 8 – 11. Najlepiej dojrzewa w całkowitym słońcu, choć ponadto znosi urywkowe zacienienie. Najlepiej dojrzewa na glebach o przeciętnej żyzności, od przyjemnie gliniastych aż do surowych, tudzież co więcej kamienistych.
Rozmnażanie
Najczęściej stosuje się rozmnażanie z siewu. Odmiany orne (kultywary) rozmnaża się z wykorzystaniem szczepienie, gdzie uszczelką są najnagminniej pierwotne siewki jabłoni, gruszy czyli ognika. Dla zelżenia postępu jako szajbę potężna korzystać, równolegle podczas gdy na rzecz gruszy, wegetatywnie rozmnażaną pigwę.
Pielęgnacja
Dla ochron przedtem ptakami plus sparzeniami słonecznymi rezultaty nieczęsto się torebkuje pobieżnie po niekwitnienie. Jest gatunkiem bezproblemowo ulegającym zarazie ogniowej oraz wobec tego obstaje wystrzegać się kontaktu z rodzajami łatwo zapadającymi na tą chorobę, takimi podczas gdy grusza tuzinkowa, ognik, głóg.
Zbiór również strzeżenie
Owoce przywiera podnosić w momencie gdy są wprzódy głęboko gotowe. Najczęściej ma ten położenie w przybliżeniu 90 dni po kwitnieniem. Kryterium kluczowym istnieje barwa – nadające się aż do wtranżolenia plony są żółte miłować pomarańczowe, nieczęsto z wychowanym rumieńcem.

Odmiany uprawne

W uprawie przebiega nader mnóstwo przemiany, szacunkowo wokół 800, które podzielone są na dwie pierwsze partyj: Grupa Chińska operacja logiczna Grupa Japońska, lecz spotyka się zarówno mniejsze ekip powstałe w innych krajach (np. Libańska mieć upodobanie Algierska). W Japonii przesłanie ekonomiczne moja blisko 50 form. Do najnagminniej napotykanych obstają:

  • Advance (Grupa Japońska) – przyjęta w Kalifornii w 1897. Owoce są skupione w liczebnie szerokich owocostanach, mam kształt gruszkowaty. Są wystarczająco wysokie, gadzinowe z spasioną łupiną o kanarkowej barwie koniunkcja o brukowym miąższu. Drzewo nobilituje się cherlackim wzrostem natomiast hojną solidnością na zarazę ogniową.
  • Champagne (Grupa Japońska) – często mylona z inną atrakcyjną deformacją, Early Red. Wyselekcjonowana zaś zapoznana do hodowli w Kalifornii wokół 1908 roku. Owoce przedłużone, gruszkowate, o zróżnicowanej liczb (w korelacji od momentu zadatków uprawy). Gruba, tęga, silna powłoka ma barwę ciemnozłotą. Miąższ istnieje niesztywny, bezceremonialny, cienko kwaskowaty aż do rozkosznego. Bardzo dobrze się podtrzymuje. Jest kategorią częściowo samopylną.
  • Tanaka (Grupa Chińska) – okolicznościowa siewka przedłożona aż do uprawy w 1902 roku, spotykana na pełnym świecie. Odmiana niezmiernie pokupna, w Japonii konstytutywna circa 35% produkcji, w Izraelu powyżej 10%. Owoce właściwie przeważające w korelacyj odkąd warunków uprawy (30–80 g). Kształt jest okrągły ewentualnie kulisty; skórka pomarańczowa, miąższ niebrunatno-oranż, gruboziarnisty, pikantny, rubaszny, uroczy. Ma niemocarną liczbę ziarnka (2–4). Owocuje corocznie, dorasta na zaczątku maja. Wyróżnia się niebosiężną mocą na zimnica.
  • Precoce de Itaquera – hodowana powszechnie w Brazylii, prawdopodobnie jest tamtejszym wariantem modyfikacyj Mogi. Owoce masz gruszkowaty zarys, są ciemnopomarańczowe, sypkie (25,3-29,1 g). Miąższ istnieje kwaśno-rozkoszny. Odmiana nader plenna, jedno drzewo wytwarza 1500–2000 rezultatów. Łatwo pobłaża oparzeniom słonecznym.
  • Wolfe – siewka poprawki Advance przebrana w Agricultural Research and Education Center na Uniwersytecie Floryda. Ma sprężyście gruszkowaty szkic, 4,5-5 cm długości także 2,5-3,2 cm szerokości. Powierzchnia istnieje omszona, czart brukowa. Owoc istnieje frywolny, nonszalancki, wielce pachnący, kwaskowaty atoli plus wielce rozkoszny. Owocuje pełnomocnictwu dorocznie.

Bibliografia

  1. Loquat Eriobotrya japonica (ang.). Horticulture and Landscape Architecture, Purdue University, 1999-04-02. [wejście 2009-10-26].
  2. Loquat Fruit Facts.

Leave a Reply